Dlaczego Rosja nie poszła drogą Polski

Hannes Mueller stawia pytanie, które od lat dzieli ekonomistów: dlaczego Polska odniosła transformacyjny sukces, a Rosja osunęła się w oligarchię, skoro obie sięgały po podobne recepty? Jego odpowiedź przesuwa akcent z „co robiono” na „w jakich warunkach”. Kluczowe okazały się nie różnice w projektach reform, lecz odmienne punkty wyjścia: stan gospodarki, spójność państwa i legitymacja reformatorów.

Legitymacja i zwarte państwo

Polska miała atut trudny do przecenienia: świeżą, powszechnie uznaną legitymację Solidarności oraz państwo, które — mimo słabości — funkcjonowało. Reformy były odbierane jako „nasze”. Rosja przeprowadzała prywatyzację w warunkach rozpadu instytucji i kryzysu legitymacji władzy, więc majątek trafiał nie do konkurencyjnych właścicieli, lecz do tych, którzy mieli dostęp do władzy.

Wniosek: instytucje ważniejsze niż prędkość

Mueller pokazuje, że spór „szybko czy wolno” jest wtórny wobec pytania o jakość instytucji. Ta sama reforma na dobrym gruncie leczy, na złym — truje. Dla Polski płynie stąd wniosek dwustronny: przestroga, że prywatyzacji nie wolno robić w instytucjonalnej próżni, ale i argument, że skoro mamy sprawne państwo, rosyjski straszak nie usprawiedliwia trzymania setek spółek w rękach polityków.

Źródło: Why Russia Failed to Follow Poland, H. Mueller (2007) · ← wróć do: Analizy prywatyzacji